Καρδιολογικό Βήμα

Πρόληψη και θεραπεία καρδιοπαθειών

Iογενής προσβολή του μυοκαρδίου ( Μυοκαρδίτιδα )

του Δημητρίου Λ. Τσίγκα*

Oι ιώσεις ταλαιπωρούν κάθε χρόνο εκατομμύρια ανθρώπους σε όλο τον κόσμο με πολλές ενίοτε επικίνδυνες επιπλοκές και θανάτους. Οι ιοί προσβάλλουν διάφορα συστήματα του οργανισμού όπως το αναπνευστικό με βρογχίτιδες, πνευμονονίτιδες κ.λπ., το γαστρεντερικό με εντερίτιδες και ηπατίτιδες, το νευρικό σύστημα με εγκεφαλίτιδες και μηνιγγίτιδες, την καρδιά με περικαρδίτιδες και μυοκαρδίτιδες, και άλλα όργανα.

Για την καλύτερη κατανόηση των ιογενών μυοκαρδιτίδων θα παρουσιάσουμε το θέμα αυτό με απαντήσεις στα ερωτήματα που σε καθένα μας προκύπτουν για την πάθηση αυτή.

1. Τι είναι ιογενείς μυοκαρδίτιδες; Είναι η προσβολή (φλεγμονή) της καρδιάς - του μυοκαρδίου από ιούς.

2. Ποιοι είναι κυριότεροι ιοί που προσβάλουν την καρδιά και τι προκαλούν; Είναι οι εντεροϊοί (Cocsackie B με 6 τύπους, οι Echo με 30 τύπους) και οι αδενοϊοί που μπορεί να προκαλέσουν αμφότεροι περικαρδίτιδα και μυοκαρδίτιδα. Ένα σημαντικό ποσοστό ασθενών παρουσιάζει μυοκαρδίτιδα η οποία έχει άριστη πορεία, ένα μικρότερο ποσοστό χρόνια μυοκαρδίτιδα και ένα άλλο καταλήγει σε διατατική μυοκαρδιοπάθεια (καρδιακή ανεπάρκεια).

Από αυτούς ο πιο συχνοί ιοί που προσβάλουν την καρδιά είναι οι Cocsackie B (πάνω από το 50% των ιογενών μυοκαρδιτίδων οφείλονται σε αυτόν).

3. Πού οφείλει το όνομα του ο ιός Cocsackie;

Το όνομά του το οφείλει στην πόλη Cocsackie κοντά στην Ν. Υόρκη από μια επιδημία εντεροϊών που έγινε εκεί το 1948.

4. Ποια είναι τα συμπτώματα της ίωσης από ιούς που μπορούν να προσβάλουν την καρδιά; Συμπτώματα παρουσιάζονται από το αναπνευστικό, όπως της γρίπης με πιθανή βρογχίτιδα ή πνευμονίτιδα, από το γαστρεντερικό, όπως ναυτία, εμετοί, διάρροιες, πυρετός, πόνοι στους μύες, τις αρθρώσεις, αδυναμία και μεγάλη καταβολή δυνάμεων, αρρυθμίες, αίσθημα φτερουγισμάτων στην καρδιά, ταχυκαρδίες, πόνος στον θώρακα ιδίως αν συνυπάρχει περικαρδίτιδα και δύσπνοια που είναι δυνατό να παρουσιασθεί και μετά εβδομάδες από την προσβολή του ιού. Μερικοί ασθενείς δεν παρουσιάζουν συμπτώματα κατά την προσβολή από τον ιό, αλλά αργότερα οπότε και αποκαλύπτεται μυοκαρδιοπάθεια (ανεπάρκεια της καρδιάς με δύσπνοια και ενίοτε οιδήματα των ποδιών).

5. Πώς μεταδίδεται ο ιός Cocsackie και οι άλλοι εντεροϊοί και πότε; Επειδή οι ιοί αυτοί βρίσκονται στο πεπτικό σύστημα μεταδίδονται με την επαφή με τα πάσχοντα άτομα που έχουν τον ιό (βλέννες, σίελος, κόπρανα κ.λπ.).

6. Υπάρχει προληπτικό εμβόλιο; Όχι δεν υπάρχει προληπτικό εμβόλιο για τους εντεροϊούς και συνεπώς και για το Cocsackie που είναι και ο πιο σοβαρός και συχνός που προσβάλει την καρδιά. Για τους αδενοϊούς υπάρχει εμβόλιο που χρησιμοποιείται στο στρατό της Αμερικής.

7. Πώς μπορεί να αποφύγει κανείς τις ιώσεις αυτές; Τηρώντας όλους τους κανόνες υγιεινής που είναι το πλύσιμο των χεριών, και γενικά την καθαριότητα στις τουαλέτες και σε όλους τους χώρους.

8. Πώς γίνεται η διάγνωση της μυοκαρδίτιδας από ιό; Η πιθανή διάγνωση στηρίζεται στην εμφάνιση ιογενούς λοίμωξης με συμπτώματα από το αναπνευστικό ή και το γαστρεντερικό (διάρροιες) με πυρετό, μυαλγίες που ακολουθείται από αρρυθμίες ταχυκαρδίες και τις εξετάσεις που θα συστήσει ο καρδιολόγος σας όπως το ηλεκτροκαρδιογράφημα, το υπερηχοκαρδιογράφημα και διάφορες εργαστηριακές εξετάσεις όπως ειδικών αντισωμάτων και σε ειδικές σπάνιες περιπτώσεις η ενδομυοκαρδιακή βιοψία του μυοκαρδίου που μπορεί να επιβεβαιώσει την προσβολή της καρδιάς από τον ιό.

9. Ένα άτομο που πέρασε ίωση από Cocsackie ή άλλο εντεροϊό μπορεί να ξανανοσήσει από τον ίδιο ιό; Όχι από το ίδιο στέλεχος του ιού. Η επανανόσηση μπορεί να συμβεί σπανιότατα μόνο σε άτομα με κακό ανοσοποιητικό σύστημα. Όμως θα πρέπει να σημειώσουμε πως κάθε ιός έχει πολλά στελέχη π.χ. ο Cocsackie B έχει 6 είδη στελεχών και οι Echo 30 είδη και επομένως μπορεί κάποιος που πέρασε μια ίωση από Cocsackie να επανανοσήσει αν προσβληθεί από άλλο στέλεχος του ιού.

10. Ποια είναι η πρόγνωση - πορεία των ατόμων που προσβλήθηκαν από εντεροϊό; Συνήθως η έκβαση στο 90% των περιπτώσεων είναι καλή. Αν έχει προσβληθεί το περικάρδιο μόνο (περικαρδίτιδα που σημαίνει φλεγμονή ή υγρό γύρω από την καρδιά) η πορεία είναι καλή και συνήθως περνάει μετά από θεραπεία και σπανιότατα γίνονται υποτροπές που και αυτές αντιμετωπίζονται με επιτυχία.

Στο ποσοστό που προσβάλλεται το μυοκάρδιο και προκαλείται μυοκαρδιοπάθεια (διάταση της καρδιάς και καρδιακή ανεπάρκεια) η πρόγνωση μπορεί να είναι σοβαρή και ενδεχόμενα να χρειασθεί και μεταμόσχευση καρδιάς.

Γενικά αν σε μια προσβολή μυοκαρδίτιδος δεν υπάρξει επηρεασμός του κλάσματος εξώθησης της αριστεράς κοιλίας η πρόγνωση είναι άριστη.

Στο 20-50% γενικά των διατατικών μυοκαρδιοπαθειών θεωρούνται υπεύθυνοι οι εντεροϊοί και κύρια ο Cocsackie B.

11. Υπάρχει θεραπεία για τη ιογενή μυοκαρδίτιδα; Δεν υπάρχει φάρμακο εγκεκριμένο προς το παρόν που να πολεμά ουσιαστικά τον ιό, όμως τα προβλήματα που προκαλεί στην καρδιά μπορεί να βοηθηθούν με διάφορα φάρμακα όπως ανοσοκατασταλτικά, αναστολείς του μετατρεπτικού ενζύμου, β αναστολείς κ.λπ.

12. Από τι εξαρτάται η συχνότητα των ιογενών κρουσμάτων και μυοκαρδιτίδων από τους εντεροϊούς όπως οι Cocsackie κ.λπ.; Από τις συνθήκες υγιεινής, την κοινωνικοιοκονομική κατάσταση, την εποχή και άλλες καταστάσεις, γι' αυτό παρουσιάζονται και μεταβολές των κρουσμάτων από έτος σε έτος που σπανιότατα μπορεί να λάβουν τη μορφή επιδημίας.

13. Ποιος είναι ο χρόνος επώασης του ιού; Περίπου 2-10 ημέρες από την επαφή με τον ιό, η δε εμφάνιση μυοκαρδιοπάθειας μπορεί να εμφανισθεί 2 εβδομάδες περίπου μετά την εισβολή του ιού.

*Διευθυντή Καρδιολογικού Τμήματος Νοσοκομείου Ν. Ιωνίας Κωνσταντοπούλειο-Αγία Όλγα

Αρχείο Αναρτήσεων