Καρδιολογικό Βήμα

Πρόληψη και θεραπεία καρδιοπαθειών

Κολπική μαρμαρυγή: Νέο φάρμακο για την αντιπηκτική θεραπεία

Παύλος Κ. Τούτουζας

Καθηγητής – διευθυντής του Ελληνικού Ιδρύματος Καρδιολογίας

Εσύ καπνίζεις και δεν σ’ ενδιαφέρει αν στενοχωριέται ο άλλος που εισπνέει τον καπνό σου. Τελικά εγώ δεν έρχομαι στο καφενείο γιατί με πιάνει βήχας, έχω και τα δικά μου, την κολπική μαρμαρυγή. Το πρόβλημα αυτό βέβαια είναι συχνό και στην ηλικία μου, πάνω από 75, σχεδόν ένας στους 10 που περπατούν στο δρόμο έχουν μαρμαρυγή των κόλπων μου λέει ο γιατρός μου. Πολλοί πάσχουν από κρίσεις διάρκειας λεπτών, ωρών ή και λίγων ημερών, οι οποίες μπορεί να είναι αραιές μια φορά το χρόνο, αλλά συνήθως είναι πιο συχνές, κάθε εβδομάδα ή και κάθε μέρα. Αλλοι την έχουν σταθερά, μονίμως, μέρα και νύχτα όταν πιάνεις το σφυγμό άλλος μικρός και άλλος μεγάλος, το μέγεθος του σφυγμού συνεχώς ποικίλλει, όπως ακριβώς και οι αποστάσεις μεταξύ τους, πότε μικρή και πότε μεγάλη. Τα νέα της ημέρας είναι το αντιπηκτικό. Όλοι με παροξυσμική ή μόνιμη κολπική μαρμαρυγή πάνω από 75 πρέπει να κάνουν αντιπηκτική αγωγή, αλλά και οι νεότεροι εφόσον έχουν καρδιακό πρόβλημα ή κάποιο παράγοντα κινδύνου. Όμως το αντιπηκτικό έχει και τα προβλήματα του. Δεν μπορείς να τρως σταθερά κάθε εβδομάδα την ίδια ποσότητα χορταρικών και φρούτων, δηλαδή να παίρνεις την ίδια ποσότητα βιταμίνης Κ, η οποία επηρεάζει το χρόνο προθρομβίνης, το γνωστό μας ΙΝR που φυσιολογικά είναι 1 (ένα), αλλά στη θεραπεία με αντιπηκτικό να το διατηρούμε μεταξύ 2 έως 3. Είναι μια ταλαιπωρία κάθε μήνα ή και πιο συχνά να κάνεις εξετάσεις αίματος για να μην έχεις προβλήματα με θρόμβους. Έτσι και αποσπαστεί ένας θρόμβος από την καρδιά υπάρχει κίνδυνος εμβολής, να πάει κάπου στο σώμα και να φράξει μία αρτηρία, η οποία, αν είναι στον εγκέφαλο, μπορεί να σου αφήσει επιπλοκή.

Αντιπηκτική αγωγή

Εδώ, λοιπόν, η επιστήμη, πολλά χρόνια τώρα, αγωνίζεται να βρει ένα φάρμακο, το οποίο να είναι αποτελεσματικό όπως το αντιπηκτικό για να αποφεύγουμε θρόμβους και εγκεφαλικά. Το αντιπηκτικό αυτό να το παίρνεις εύκολα και να μην ταλαιπωρείσαι με εξετάσεις αίματος κάθε μήνα ή και πιο συχνά. Σπάνια μπορεί να σου κάνει και αιμορραγία. Αυτοί είναι οι λόγοι για τους οποίους μόνο τα δύο-τρίτα (2/3) των πασχόντων που πρέπει να κάνουν αντιπηκτική αγωγή τελικά συμμορφώνονται στις ιατρικές οδηγίες. Πάνω από 30% αρνούνται και φυσικά έχουν το σχετικό κίνδυνο.

Αντιθρομβωτικό φάρμακο

Τελευταία, συζήτηση μεγάλη γίνεται για τη δαβιγατράνη (dabigatran). Είναι ένα αντιθρομβωτικό φάρμακο σε χάπι το οποίο λαμβάνεται από το στόμα και αναστέλλει τη δράση της θρομβίνης. Το πλεονέκτημα του φαρμάκου είναι ότι δεν επηρεάζεται όπως τα γνωστά μας αντιπηκτικά από τη διατροφή, ούτε από άλλους παράγοντες. Πρόσφατα έγινε μεγάλη μελέτη, η RE-LY, επί 18.113 ασθενών με κολπική μαρμαρυγή, κατά μέσον όρο ηλικίας 71 ετών. Η μελέτη διήρκησε επί 2έτη και κατ’ αυτήν οι μισοί ασθενείς έπαιρναν το νέο φάρμακο δαβιγατράνη και οι άλλοι έκαναν τη γνωστή αντιπηκτική αγωγή με βαρφαρίνη. Στην επιλογή των ασθενών έπρεπε να υπάρχει ένας παράγοντας κινδύνου για εγκεφαλικό επεισόδιο. Για το λόγο αυτό περιελήφθησαν ασθενείς που είχαν περάσει παλαιά εγκεφαλικό ή παροδικό ισχαιμικό επεισόδιο του εγκεφάλου ή έπασχαν από καρδιακή ανεπάρκεια σταδίου 2-4 NYHA με κλάσμα εξωθήσεως <40%. Αν δεν είχαν τέτοιο ιστορικό, έπρεπε να ήταν ηλικίας άνω των 75 ετών ή να ήταν 65-74 ετών, αλλά με διαβήτη, υπέρταση ή στεφανιαία νόσο. Τα αποτελέσματα ήταν περισσότερο ευνοϊκά για τη δαβιγατράνη. Επιπλοκή αιμορραγικού εγκεφαλικού επεισοδίου παρουσιάστηκε σε ποσοστό 0,12% ετησίως, ενώ με τη συνήθη αντιπηκτική αγωγή ήταν 0,38% ετησίως. Άλλες αιμορραγικές επιπλοκές παρουσιάστηκαν σε ποσοστό 2,71% σε χαμηλή και 3,11% σε υψηλή δόση της δαβιγατράνης, ενώ με βαρφαρίνη ήταν 3,36%. Αυτά προκάλεσαν ενθουσιασμό στους ερευνητές, διότι τελικά τα αγγειακά εγκεφαλικά επεισόδια ήταν κατά 34% λιγότερα ετησίως και τα αιμορραγικά 74% λιγότερα από όσο με τη βαρφαρίνη.

Συχνές εξετάσεις αίματος

Έχει πλεονεκτήματα η δαβιγατράνη. Η δράση της αρχίζει σύντομα, μπορεί να χορηγείται σε συνδυασμό με άλλα φάρμακα χωρίς προβλήματα, και το σπουδαιότερο που την κάνει προσφιλή είναι ότι δεν έχει ανάγκη παρακολούθησής της με συχνές εξετάσεις αίματος. Από άλλες παρενέργειες εξωαγγειακές, η δαβιγατράνη προκαλεί περισσότερο δυσπεψία και αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο ένα ποσοστό ασθενών 15% εγκατέλειψε τη θεραπεία μετά από λίγες ημέρες. Αυτός ο αριθμός ήταν περισσότερος από τους αντίστοιχους της βαρφαρίνης. Το νέο φάρμακο κυκλοφορεί σήμερα στον Καναδά υπό την εμπορική ονομασία Pradax και στην Ευρωπαϊκή Ένωση Pradaxa, κυρίως σε ασθενείς οι οποίοι υποβάλλονται σε χειρουργική θεραπεία στο ισχίο ή στο γόνατο με σκοπό την πρόληψη θρομβοεμβολικών επεισοδίων από τις φλέβες των κάτω άκρων. Η δαβιγατράνη λαμβάνεται σε δύο χάπια την ημέρα, με συνολική ημερήσια δόση 110mg ή και 150mg. Η δαβιγατράνη πρέπει να αποφεύγεται σε πάσχοντες από νεφρική ανεπάρκεια ή ηπατική ανεπάρκεια. Επί του παρόντος εάν οι πάσχοντες είναι ευχαριστημένοι και διατηρούν το INR σε καλό θεραπευτικό επίπεδο μεταξύ 2 και 3 με βαρφαρίνη, χωρίς παρενέργειες και επιπλοκές, τότε καλό είναι να τη συνεχίσουν διότι τα οφέλη από την αλλαγή της θεραπείας θα είναι πολύ μικρά. (Stuart J et al: Dabigtan versus Warfarin in Patients with Atrial Fibrillation, N Engl J Med 2009;361-373).

Αρχείο Αναρτήσεων